Er zijn 14 systeemdoorbraken nodig om een arbeidsmarktsysteem te bouwen waardoor iedereen in Nederland continu van betekenis kan zijn. Het “Akkoord van Python” is de vertaalslag daarvan en biedt verbeelding over hoe het zou kúnnen. Er staan concrete acties in voor werkgevers en sociale partners, opleiders en overheid om dit te realiseren. De urgentie is groot, ook om de tekorten in cruciale sectoren op te lossen. In deze nieuwsbrief zoomen we in op de rol opleiders en de overheid; zie hier de hele versie van het “Akkoord van Python”. De afgelopen maand hebben we dit akkoord gedeeld met overheid en opleiders, om voor het zomerreces gezamenlijk perspectief te creëren. Wij gaan met de nieuwsbrief ook op zomerreces en zijn er weer in september, geniet van de zomer!
Ciao, Nienke & Simone 

“Live as if you were to die tomorrow. Learn as if you were to live forever”

Mahatma Gandhi

Overstapper Wilfried maakte de overstap van de Rabobank naar Yuverta als vmbo-docent Economie. Zijn advies? “Vergeet dat CV en de motivatiebrief, ga met elkaar in gesprek. Dan leer je elkaar pas echt kennen.” Lees hier zijn verhaal.

L e v e n l a n g o n t w i k k e l e n

Doorbraak 1

Motivatie overstap 

Doorbraak 2

Oriëntatie en keuzeprogramma (bootcamp) 

Doorbraak 3

Inzicht in talenten en capaciteiten 

Doorbraak 4

Persoonlijk Profiel Paspoort 

Doorbraak 5

Keuze uit meerdere opties 

Doorbraak 6

Kwalitatieve match

Doorbraak 7

Tekortsectoren en -beroepen zijn leidend

Doorbraak 8

Loopbrug “fonds” voor financiering

Doorbraak 9

Persoonlijk financieel inzicht en keuze

Doorbraak 10

Positieve business case voor Nederland

Doorbraak 11

SuperScholing

Doorbraak 12

Succesvolle onboarding

Doorbraak 13

Samenwerking integrale Loopbrug

Doorbraak 14

Persoonlijke begeleiding overstapper

Met 300+ bedrijven en instellingen bouwen wij, middels experimenten, Loopbruggen van baan naar baan als onderdeel van de weg van Leven Lang Ontwikkelen: een circulair arbeidsmarktsysteem waardoor iedereen in Nederland continu van betekenis kan zijn. Er zijn nu nog veertien systeemhobbels – in de mens zelf, bij bedrijven, instanties, door wet- en regelgeving – die in de weg staan en dus moeten worden opgelost. Dat kunnen we alleen doen in als we integraal samenwerken met verschillende partners – volgens de verbeeldingsprincipes van het “Akkoord van Python” (wij horen graag welke acties jullie uit dit akkoord al doen):

(i) Werkgevers en sociale partners
De arbeidsmarkt is dáár waar mensen werken: bij de werkgevers! Werkgevers en sociale partners hebben samen het grootste deel van de oplossing in handen om een Leven Lang Ontwikkelen vorm te geven met Loopbruggen als onderdeel daarvan: o.a. met HR-beleid gericht op ontwikkeling & transitie, leerwerktrajecten & effectieve onboarding en (gedeeltelijke) financiering (verleggen van gelden). 

(ii) Opleiders
Opleiders sluiten naadloos aan op wat er nodig is voor omscholing. Overstappers krijgen toegang tot de opleiding op basis van een Persoonlijk Profiel Paspoort in plaats van uitsluitend diploma. Overstappers kunnen iedere maand instromen en volgen het onderwijs flexibel en op maat op basis van eerdere ervaring (kennis en vaardigheden). 

(iii) Overheid
De overheid helpt versnellen door belemmeringen in wet- en regelgeving weg te halen en door ervoor te zorgen dat het geld op de juiste plek wordt ingezet. Dit kan door bestaande geldstromen te verleggen naar wat bij de werkgevers die mensen aannemen in een leerwerktraject nog aanvullend nodig is aan bijvoorbeeld financiering van transitieactiviteiten (zoals begeleiding) en transitie inkomen of leertijd vergoeding voor overstappers.

“Vergeet dat CV en de motivatiebrief, ga met elkaar in gesprek. Dan leer je elkaar pas echt kennen.”

Overstapper Wilfried

Dit is wat er in het “Akkoord van Python” staat over de overheid:
De overheid kan de bouw van Loopbruggen als onderdeel van de weg van een leven lang ontwikkelen helpen versnellen door gezamenlijk beleid te voeren in het wegnemen van belemmerende wet- en regelgeving en door bestaande geldstromen te verleggen naar daar waar het geld nodig is: onder andere bij werkgevers die mensen aannemen in een leer-werktraject in bepaalde tekortsectoren, voor de activiteiten die zijn gericht op ontwikkeling en transitie:

Gezamenlijke aanpak met één stem

  • De ministeries (met name SZW, OC&W, EZK, VWS) – onder andere daar waar de arbeidsmarkttekorten zitten – trekken gezamenlijk op met één stem voor een integrale infrastructuur/cultuur van baan naar baan  op de weg van een leven lang ontwikkelen. 

Stimulerende wet- en regelgeving met een veilig klimaat

  • De overheid als werkgever (met name bij de ministeries van de tekortsectoren): De ministeries kijken  naar belemmerende wet- en regelgeving en dragen – vanuit een mensgerichte benadering – zorg voor heldere en stimulerende wet- en regelgeving. 
  • Een klimaat van vertrouwen en redelijkheid stelt de werkgevers en de sociale partners in staat om als onderdeel van een leven lang ontwikkelen ook de Loopbruggen te kunnen bouwen.

Gelden beschikbaar daar waar transitieactiviteiten plaatshebben

  • De gelden zijn beschikbaar daar waar de urgentie ligt, voornamelijk bij de werkgevers in de tekortsectoren en de werkgevers die het niet zelf kunnen financieren. Voor hen is sluitende financiering nodig om transities van en voor mensen mogelijk te maken. 
  • De overbruggingsperiode vraagt om financiering van de omscholings- en transitieactiviteiten. Dit zou tijdelijk gefinancierd kunnen worden door de gezamenlijke ministeries (met name ministeries van tekortsectoren) voor de eventuele gaten bij transitie- en omscholingsactiviteiten. Op termijn kan hierin worden voorzien door sector overstijgende scholingsfondsen (zie kopje werkgevers en sociale partners).
  • Met name SZW zou kunnen voorzien, waar nodig, in financiering van inkomen tijdens leertijd en van de (op termijn steeds kleiner wordende) transitieperiode.
  • De ministeries (met name SZW) voorzien in een vangnet  voor overstappers die de overkant van de Loopbruggen niet halen (WW) en touwladders (naar de Loopbruggen) voor degenen die niet vanuit een latende werkgever op de Loopbrug stappen (zzp’ers, niet werkenden).

“Maak van leven lang ontwikkelen ook een publieke verantwoordelijkheid in termen van middelen (bekostiging) en regelgeving (meer ruimte in de wet)”

Radboud Dam, Hogeschool van Amsterdam & FastSwitch

Wat we de afgelopen tijd op dit vlak samen gedaan hebben:
Onlangs hebben we een informele spijkerbroekensessie gehad met de secretaris- en directeur generaals van de ministeries EZK, OCW, SZW en VWS om opvolging te geven aan de afspraken in het “Akkoord van Python”. Voor elk ministerie ligt er nu een A4 met concrete stappen. Na de zomer zitten we opnieuw met hetzelfde gezelschap om door te pakken op de gemaakte afspraken en om de business case – die we op dit moment in samenwerking met TNO en McKinsey aan het maken zijn – te delen.

Om het volledige potentieel van Nederland te benutten, experimenteren we momenteel met verschillende doelgroepen die het proeftuintraject doorlopen. Op dit moment doorloopt een groep mensen met een WW uitkering het proeftuintraject. We werken samen met het UWV om van en met elkaar te leren. In een volgend proeftuintraject zullen we meer gaan werken met praktisch geschoolden en medewerkers vanuit het MKB. Ook kijken we naar manieren om het onbenut arbeidsmarktpotentieel (o.a. niet werkenden, mensen die meer willen en kunnen werken) te activeren en te helpen (meer) deel te nemen op de arbeidsmarkt. 

Dit is wat er in het “Akkoord van Python” staat over opleiders:

  • Toelatingopleiders sluiten naadloos aan op wat nodig is voor omscholing. Overstappers krijgen toegang tot de opleiding op basis van de weging van een Persoonlijk Profiel Paspoort (i.p.v. uitsluitend op basis van diploma’s). Een Persoonlijk Profiel Paspoort geeft – anders dan bij een cv – op basis van diverse testen een actueel beeld van iemands motivatie, werk- en denkniveau, vaardigheden en talenten. 
  • Iedere maand starten: opleidingen starten (vanaf de onboardingfase) maandelijks, zodat de transitietijd zo kort mogelijk is. Zo is de periode dat de overstapper geen inkomen uit werk heeft zo kort mogelijk. Bovendien is aannemelijk dat sprake is van een gunstige wisselwerking met sectoren zoals zorg en onderwijs, die bij maandelijkse startdata ook kunnen meebewegen door onderwijs- of zorgpersoneel gedurende het jaar een contract aan te bieden in plaats van te focussen op één of twee grote jaarlijkse instroommomenten. Uit verschillende initiatieven (o.a. FastSwitch en Alliantie voor Werkend Onderwijs) zal blijken of zo’n continue instroommogelijkheid van nieuwe medewerkers tot meer aanmeldingen leidt bij zowel onderwijsinstituten als werkgevers en of aan werkgeverszijde minder sprake is van piekbelasting in de vaak beperkte begeleidingscapaciteit.
  • Maatwerk en begeleiding: opleiders bieden flexibele en modulair ingerichte, maatwerk leer-werktrajecten aan, die aansluiten op de werk- en levenservaring van de individuele overstapper en die afgestemd zijn op de kennis en vaardigheden die vanuit de werkgever gevraagd worden voor de functie. Zo leert de overstapper alleen nog dat wat hij of zij nodig heeft voor zijn of haar nieuwe functie. Er is een persoonlijke leercoach die de overstapper gedurende de opleiding begeleidt. 

Wat we de afgelopen tijd op dit vlak samen gedaan hebben:
De afgelopen tijd hebben de Hogeschool Arnhem en Nijmegen (HAN), Yuverta (vo) en KSU (po) mooie stappen gezet op het gebied van maatwerk en flexibele startdata. Op zowel primair als voortgezet onderwijs hebben zij het voor proeftuindeelnemers Willem en Miranda mogelijk gemaakt om naadloos over te stappen van baan naar baan. Willem heeft vanuit de WW een overstap gemaakt naar docent Lichamelijke Opvoeding in het primair onderwijs. Miranda is overgestapt van de NS naar docent Nederlands in het voortgezet onderwijs. Op basis van hun Persoonlijk Profiel Paspoort hebben de werkgevers en opleider samen gezorgd voor een maatwerk opleidings- en onboardingstraject (waar ze direct mee konden starten, buiten de reguliere startdata om). In volgende nieuwsbrieven lees je meer over hun verhalen.

In de zorg en in de techniek zijn we op dit moment met partners (zowel werkgevers als opleiders) aan het kijken hoe we leren en opleiden in de praktijk (een combinatie van opleiding en learning on the job) echt handen en voeten kunnen geven.

Uit de denk- en doetank 

Reacties? Graag via [email protected]. Alleen samen kunnen wij de arbeidsmarkt circulair maken. Heb jij concrete ideeën of ervaringen? Laat het ons weten. Discussieer onder de posts op LinkedIn ook mee over de systeemdoorbraken. 

Het Finse onderwijsbeleid maakt het mogelijk voor iedereen om een leven lang door te leren. Benieuwd naar hoe ze dat doen? Lees hier verder.

Collega Arya gaf een gastcollege bij Fontys Hogescholen over het Persoonlijk Profiel Paspoort en hoe studenten deze nu al kunnen gebruiken om zichzelf te presenteren op de arbeidsmarkt.

Nienke en collega’s Joris en Kim waren te gast bij de CEO ronde tafel sessie van Techniek Nederland over persoonlijk leiderschap – en hoe de bedrijven hierin het voortouw kunnen nemen door het als branche samen te DOEN.

23 juni was het FastSwitch Festival. Nienke en collega’s Ingrid en Kim waren aanwezig. Dit waren de belangrijkste uitkomsten.

Benieuwd naar het grote verbeeldingsplaatje van het “Akkoord van Python”? Download hier onze meeleesversie. We horen graag jullie reflecties.

Wil jij graag een hard copy van ons boekje ontvangen? Stuur een mail naar: [email protected]

DOE jij mee? #SamenEchtAndersDoen

  • Ben jij bekend met innovatieve onboardingspractices? Laat het ons weten
  • Wat zijn volgens jou succesfactoren en initiatieven rond job-carving?
  • Wat is er nodig is om ontwikkeling structureel aandacht te geven om iedere medewerker fit en gelukkig te houden voor zichzelf en de arbeidsmarkt? Wil jij met jouw bedrijf meedoen aan een experiment waarin we dit onderzoeken in een 18-maands traject? Mail dan je interesse en vragen naar [email protected] 
  • Wil jouw bedrijf meedoen met een game-based assessment experiment waardoor we medewerkers kunnen matchen op basis van skills – en werk je in de ICT, de techniek, onderwijs of zorg? Mail dan je interesse en vragen naar [email protected] 
  • In september start De Buitenboordmotor met een nieuwe bootcamp. Ben of ken jij een MKB-bedrijf, die wil bijdragen aan nieuw circulair arbeidsmarktsysteem door mee te doen? Plan een vrijblijvende kennismaking in met [email protected]